Wet VBAR — de opvolger van de Wet DBA en wat dat ZZP’ers in 2026 oplevert
De Wet DBA wordt vervangen. Het wetsvoorstel Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (VBAR) ligt sinds eind 2025 bij de Tweede Kamer en moet de chaos rond schijnzelfstandigheid voorgoed oplossen. Wat dat concreet betekent voor ZZP’ers in Apeldoorn die nu via uitzendconstructies bij Belastingdienst CAP of Remeha werken: minder grijs gebied, maar ook nieuwe drempels.
Waarom dit nu speelt
Per 1 januari 2025 is het handhavingsmoratorium op de Wet DBA opgeheven. De Belastingdienst controleert sindsdien actief op schijnzelfstandigheid en heeft in 2025 al ruim 2.300 correctieaanslagen opgelegd aan opdrachtgevers (Belastingdienst jaarverslag 2025). Tegelijk loopt VBAR door het parlement. SER, FNV en VNO-NCW hebben in 2024 hun gezamenlijke advies gegeven; het wetsvoorstel volgde in november 2025.
Apeldoorn is hierin een interessante regio: de Belastingdienst zelf heeft het Centraal Administratie- en Productiecentrum (CAP) aan de Brinkstraat met ±2.200 medewerkers, waarvan een groot deel ZZP/inhuurkrachten in IT en data. En bedrijven zoals Remeha (Apeldoorn-Zuid) en Achmea huren actief ZZP-monteurs en consultants in. Wat verandert er voor hen?
DBA vs VBAR — wat verandert er concreet?
| Aspect | Wet DBA (oud) | VBAR (vanaf verwacht 2027) |
|---|---|---|
| Toets schijnzelfstandigheid | Open norm + modelovereenkomsten | Drie elementen: werkinhoud, organisatorische inbedding, ondernemerschap |
| Tariefondergrens | Geen wettelijke grens | €33,00/uur “rechtsvermoeden werknemer” (alles eronder = werknemer tenzij tegenbewijs) |
| Modelovereenkomsten | Belastingdienst beoordeelt vooraf | Vervallen — toets achteraf op feitelijke situatie |
| Risico opdrachtgever | Correctieaanslag + boete | Correctieaanslag + boete + omgekeerde bewijslast onder €33,00 |
| Handhaving | Sinds 1-1-2025 actief | Versterkt, met meer Belastingdienst-personeel + automatisering |
| ZZP-rechtspositie | Ondernemer of werknemer (binair) | Drie categorieën: werknemer, hybride, ondernemer |
Bron: Tweede Kamer wetsvoorstel VBAR 36456, SER-advies arbeidsmarkt 2024, Rijksoverheid Wet DBA en opvolging.
Impact ZZP’ers in Apeldoorn
De €33,00-tariefondergrens raakt vooral lagere ZZP-tarieven hard. Wie als ZZP-monteur bij Remeha rondrijdt voor €28-€30 per uur valt automatisch onder het rechtsvermoeden werknemer. De opdrachtgever moet dan bewijzen dat er écht sprake is van ondernemerschap (eigen klantenkring, eigen materieel, eigen risico). Lukt dat niet, dan moet hij loonheffingen, premies WW/WIA en pensioen met terugwerkende kracht afdragen — gemiddeld €18.000 per ZZP’er per jaar.
- ZZP’ers boven €33,00/uur (IT bij Belastingdienst CAP, consultants Achmea): nauwelijks impact. Bewijs van ondernemerschap blijft de hoofdtoets. Wel verstandig om eigen klanten, eigen apparatuur en kvk-registratie scherp te documenteren.
- ZZP’ers tussen €25-€32/uur (monteurs Remeha, klusbedrijven, schoonmaak): hoog risico. Opdrachtgevers zullen tarieven verhogen of overgaan op vast contract/uitzendconstructie. Reken op overgangsdruk in 2026-2027.
- ZZP’ers onder €25/uur (deelplatformen Bolt, Uber, bezorgers): in praktijk al herclassificatie naar werknemer in 2024-2025 (zie Deliveroo-arrest). VBAR codificeert dat.
- Hybride zelfstandigen (ZZP’er + parttime baan): mogelijke nieuwe categorie met eigen fiscale regels. Concrete uitwerking nog onbekend.
- Modelovereenkomsten die je nu hebt met opdrachtgevers: blijven geldig tot 1-1-2027, daarna komt er nieuw VBAR-kader.
Vijf dingen om nu te regelen als ZZP’er in Apeldoorn
- Check je gemiddelde uurtarief — alle opdrachten bij elkaar over de afgelopen 12 maanden. Onder €33,00 gemiddeld? Dan loop je VBAR-risico. Documenteer waarom je tarief gerechtvaardigd is (specifieke expertise, weinig uren, hoog risico).
- Diversifieer je opdrachtgevers — meer dan 70% van je omzet bij één klant is een klassieke schijnzelfstandigheid-indicator. Streef naar 3+ klanten, of werk via meerdere kanalen.
- Bewaar bewijs van ondernemerschap — eigen website, marketing, KvK-inschrijving, bedrijfsverzekering, eigen materieel, uitnodigingen voor pitches. Belastingdienst kijkt naar feitelijk gedrag, niet alleen contracten.
- Spreek je opdrachtgever aan op modelovereenkomst — zelfs in 2026 nog geldig. Vraag schriftelijke bevestiging dat de overeenkomst conform Belastingdienst-modellen is opgesteld.
- Overweeg ZZP-coöperatie of detacheringsbureau — bij hoog risico kun je via een uitzendconstructie verder. Veel Apeldoornse ICT’ers werken sinds 2025 via Headfirst, Yacht of lokale detacheerders om VBAR-risico bij opdrachtgever weg te halen.
Veelgestelde vragen
Wanneer treedt VBAR in werking?
Het wetsvoorstel ligt sinds november 2025 bij de Tweede Kamer. Behandeling verwacht in 2026, met inwerkingtreding 1 januari 2027 als alles volgens planning loopt. Per 1-1-2025 is al de DBA-handhaving versterkt, dus de praktijk verandert al voor de wet officieel verandert.
Wat als ik nu via een uitzendbureau bij Belastingdienst CAP werk?
Dan ben je geen ZZP’er maar uitzendkracht — VBAR raakt jou niet direct. Wel kunnen tarieven dalen omdat opdrachtgevers vanwege risico’s meer via uitzendbureaus gaan werken; er komt meer concurrentie. Voor de uitzendkracht zelf verandert er weinig juridisch.
Mag ik nog onder €33 per uur factureren?
Ja, maar de bewijslast voor ondernemerschap komt bij jou (en je opdrachtgever) te liggen. Bij een lager tarief moet je extra duidelijk maken dat je écht zelfstandig bent: eigen klantenkring, eigen risico, geen instructies aanvaarden, eigen werktijden bepalen. Kan dat niet? Dan is uitzending een veiligere route.
Wat is het verschil tussen modelovereenkomst en VBAR-toets?
Bij een modelovereenkomst beoordeelde de Belastingdienst vooraf of een opzet juridisch gezond was. VBAR vervangt dat door achteraf-toetsing van de feitelijke situatie: hoe werk je daadwerkelijk, geen schriftelijke afspraken alleen. Dat maakt elke ZZP-opdracht risicovoller voor de opdrachtgever.
Krijg ik als ZZP’er ook pensioenrecht onder VBAR?
Alleen bij herclassificatie naar werknemer. ZZP’ers in de hybride categorie krijgen mogelijk een verplichte pensioenregeling (uitwerking volgt). Voor nu blijft het: zelf pensioenopbouw via lijfrente of bankspaarproduct. De WTPP (Wet Toekomst Pensioenen) geldt voor werknemers.
Wat als de Belastingdienst mij naheft over 2023-2024?
Dat kan tot vijf jaar terug. Bij correctie betaalt de opdrachtgever loonheffingen en premies; jij krijgt mogelijk je betaalde ZZP-inkomstenbelasting terug (via verzoek aan Belastingdienst). Schakel een fiscalist in — gemiddeld kost het ZZP’ers zelf €200-€800, maar verlies van werk is groter risico. Lees ons artikel over Wet DBA 2026 voor de detailregels.
Welke uitzendbureaus in Apeldoorn nemen voormalige ZZP’ers aan?
Bij ICT vooral Headfirst, Yacht en Brunel. Bij techniek/monteurs vooral Olympia, Tempo-Team en de gespecialiseerde bureaus zoals Continu (techniek) of Maandag (bouw). Bij Belastingdienst CAP draait ook veel via Talent&Pro detachering.
VBAR-proof werken in Apeldoorn?
Vergelijk uitzend- en detacheringsbureaus voor jouw vakgebied — IT, techniek, bouw of administratie. Inclusief tarieven en VBAR-bestendige contractvormen.
Geschreven door Marieke van der Veen — vaste redacteur arbeidsmarkt Apeldoorn. Bronnen: Tweede Kamer wetsvoorstel VBAR (36456), SER-advies arbeidsmarkt 2024, Rijksoverheid Wet DBA, Belastingdienst handhavingsbeleid 2025-2026, FNV ZZP analyse. Peildatum: mei 2026.
Kies een bureau of contractvorm
Gebruik de Apeldoorn Flexwerk Check of stuur je situatie door als je twijfelt tussen bureaus, sectoren of contractvormen.
Start de keuzehulp